logo

MAKALELER / Türk Halk Þiiri Antolojisi Abdurrahim Tirsi


  ABDURRAHÝM TÝRSÝ

  "Kadiri Tarikatý"na baðlý bir tekke ozaný olarak bilinen Abdurrahim
Tirsi'nin yaþamý üzerinde ayrýntýlý bilgi yok. Doðum yýlý bilinmiyor ama
Ýznik'in Tirse köyünde doðduðu biliniyor. 1519 yýlýnda ölmüþ. Çocukluðunu Hacý
Bayram Veli'nin damadý ünlü gizemci halk ozaný Eþrefoðlu'nun yanýnda
geçirmiþ, Abdurrahim Tirsi'yi Eþrefoðlu okutmuþ, yetiþtirmiþ, kýzýyla da
evlendirmiþ.

  Eþrefoðlu öldükten sonra da tarikatýn baþýna Abdurrahim Tirsi geçmiþ.
Gizemci ozanlarýn hemen tümünde görüldüðü gibi, Abdurrahim Tirsi'de
de Yunus Emre kaynaðýnýn etkisi görülebiliyor. Yaþadýðý yüzyýla göre, yalýn,
açýk seçik, akýcý bir dili, þiirselliði gözleniyor.

  YÜCELERDEN DÖNDÜREYÝM  




  Yücelerden döndüreyim

  Alçaklara gönül seni

  Alçaklardan alçaklara

  Ýndireyim gönül seni




  Ayýrayým halktan seni

  Þöyle hak edeyim teni

  Ayaklar altýna yani

  Býrakayým gönül seni




  Nice kaçarsýn yabana

  Aþk gemin urayým sana

  Sürüp ol maþuktan yana

  Hem çalayým gönül seni




  Baþým gurbete urayým

  Benlik defterin düreyim

  Alným yazýsýn göreyim

  Uydurayým gönül seni

 


  Baþýmýn terkin urayým

  Canýmý yolda koyayým

  Ne kim olursa olayým

  Komayayým gönül seni




  Yürüyeyim yane yane

  Aþk odun urayým cane

  Bakmýyayým masivaye

  Göçüreyim gönül seni




  Koyayým namusu arý

  Talep edeyim o yarý

  Dün gün çektireyim zarý

  Aðlatayým gönül seni




  Dost gamýn alayým baþa

  Yürüyeyim kalka düþe

  Vasfý dile gelmez iþe

  Uðratayým gönül seni




  Sýðýnayým ol Mevlaya

  Yüz süreyim ol alaya

  Abdurrahim-i Tirsi'ye

  Uydurayým gönül seni

     :::::::::::::

  Abdurrahim Tirsi'nin bu þiirini Müjgan Cunbur'un "Baþaklarýn
Sesi. Saz Þairlerinin Hayatý ve Eserleri, 1968" adlý derlemesinden aldýk. Ayný
þiir Cahit Öztelti'nin düzenlediði "Halk Þiiri, 16. ve 17. yüzyýllar. Varlýk
Yayýnlarý, 1955" kitabýnda da vardýr. Ancak, Öztelli'nin kitabýnda yukardaki þiirin
2., 3., 4., 6., 7. dörtlükleri yoktur.

  EY DOST SENÝN DERDÝN ÝLE




  Ey dost senin derdin ile

  Yürüyeyim yana yana

  Dökeyim gözümden yaþý

  Akýtayým dane dane




  Bana seni gerek seni

  Sensiz neylerim ben beni

  Aþk þarabý caným caný

  Ýçir bana kana kana




  Doldur gönlüm fikrin ile

  Hem dilimi zikrin ile

  Dost dost diye aþkýn ile

  Çarh vurayým döne döne




  Eyle cismim candan üryan

  Olayým yüzüne hayran

  Götür hicabý aradan

  Gösteredur cana cana




  Bu Abdurrahim Tirsi

  Sen sultanýn eksiklisi

  Seni umar kerem issi

  Ulaþsýn hane hane