logo

MAKALELER / Türk Halk Şiiri Antolojisi Abdurrahim Tirsi


  ABDURRAHİM TİRSİ

  "Kadiri Tarikatı"na bağlı bir tekke ozanı olarak bilinen Abdurrahim
Tirsi'nin yaşamı üzerinde ayrıntılı bilgi yok. Doğum yılı bilinmiyor ama
İznik'in Tirse köyünde doğduğu biliniyor. 1519 yılında ölmüş. Çocukluğunu Hacı
Bayram Veli'nin damadı ünlü gizemci halk ozanı Eşrefoğlu'nun yanında
geçirmiş, Abdurrahim Tirsi'yi Eşrefoğlu okutmuş, yetiştirmiş, kızıyla da
evlendirmiş.

  Eşrefoğlu öldükten sonra da tarikatın başına Abdurrahim Tirsi geçmiş.
Gizemci ozanların hemen tümünde görüldüğü gibi, Abdurrahim Tirsi'de
de Yunus Emre kaynağının etkisi görülebiliyor. Yaşadığı yüzyıla göre, yalın,
açık seçik, akıcı bir dili, şiirselliği gözleniyor.

  YÜCELERDEN DÖNDÜREYİM  




  Yücelerden döndüreyim

  Alçaklara gönül seni

  Alçaklardan alçaklara

  İndireyim gönül seni




  Ayırayım halktan seni

  Şöyle hak edeyim teni

  Ayaklar altına yani

  Bırakayım gönül seni




  Nice kaçarsın yabana

  Aşk gemin urayım sana

  Sürüp ol maşuktan yana

  Hem çalayım gönül seni




  Başım gurbete urayım

  Benlik defterin düreyim

  Alnım yazısın göreyim

  Uydurayım gönül seni

 


  Başımın terkin urayım

  Canımı yolda koyayım

  Ne kim olursa olayım

  Komayayım gönül seni




  Yürüyeyim yane yane

  Aşk odun urayım cane

  Bakmıyayım masivaye

  Göçüreyim gönül seni




  Koyayım namusu arı

  Talep edeyim o yarı

  Dün gün çektireyim zarı

  Ağlatayım gönül seni




  Dost gamın alayım başa

  Yürüyeyim kalka düşe

  Vasfı dile gelmez işe

  Uğratayım gönül seni




  Sığınayım ol Mevlaya

  Yüz süreyim ol alaya

  Abdurrahim-i Tirsi'ye

  Uydurayım gönül seni

     :::::::::::::

  Abdurrahim Tirsi'nin bu şiirini Müjgan Cunbur'un "Başakların
Sesi. Saz Şairlerinin Hayatı ve Eserleri, 1968" adlı derlemesinden aldık. Aynı
şiir Cahit Öztelti'nin düzenlediği "Halk Şiiri, 16. ve 17. yüzyıllar. Varlık
Yayınları, 1955" kitabında da vardır. Ancak, Öztelli'nin kitabında yukardaki şiirin
2., 3., 4., 6., 7. dörtlükleri yoktur.

  EY DOST SENİN DERDİN İLE




  Ey dost senin derdin ile

  Yürüyeyim yana yana

  Dökeyim gözümden yaşı

  Akıtayım dane dane




  Bana seni gerek seni

  Sensiz neylerim ben beni

  Aşk şarabı canım canı

  İçir bana kana kana




  Doldur gönlüm fikrin ile

  Hem dilimi zikrin ile

  Dost dost diye aşkın ile

  Çarh vurayım döne döne




  Eyle cismim candan üryan

  Olayım yüzüne hayran

  Götür hicabı aradan

  Gösteredur cana cana




  Bu Abdurrahim Tirsi

  Sen sultanın eksiklisi

  Seni umar kerem issi

  Ulaşsın hane hane